Ao ingresar ao Refuxio de Vida Silvestre Los Guatuzos polo río Papaturro, as garzas brancas reciben aos aldeáns e visitantes que navegan na plana (lancha).A medida que avanzan pódense avistar distintas aves e réptiles que pousan ou voan sobre a ribeira, como se os recibisen con honras nun palacio real.
Este sitio RAMSAR de importancia internacional ofrece un hábitat perfecto para moitas especies de fauna, incluíndo aves migratorias. Con todo, require accións de protección e conservación da súa biodiversidade para as familias de hoxe e futuras.
Actualmente, o Ministerio do Ambiente e dos Recursos Naturais (MARENA) está a repoboar distintas especies a través de zoocriadeiros manexados por familias das comunidades. Amigas da Terra e a Asociación para el Fomento del Desarrollo Local Ecosostenible en Río San Juan (ASODELCO) súmanse a este esforzo co Proxecto Ecosistemas Resilientes financiado pola Xunta de Galicia.
Unha das preocupacións na reprodución de especies é a nutrición adecuada co alimento dispoñible nas leiras das familias. É por iso, que a Universidade Nacional Agraria iniciou un estudo sobre a “Caracterización de fontes alimenticias locais para fauna silvestre manexada en zoocriadeiros no Refuxio de Vida Silvestre Los Guatuzos, Río San Juan”.
A investigación caracterizará as especies de alimento que usan para alimentar aos animais, se lles dan semente, follas, froitas ou concentrados. Ademais, recollerán mostras para realizar análises e ver se cumpren ou non cos requirimentos nutricionais.
Don Moisés Guadamuz vive na comunidade Valle de Guadalupe ao suroeste do refuxio e está a reproducir cervos desde hai 3 anos. Conta que sendo neno miraba moitos cervos preto da súa casa e aí naceu o seu interese por crialos. Neste momento ten unha nova cría, moi activa que corre e salta nos arredores da casa ao ver aos visitantes. É moi dócil, déixase alimentar e fotografar.
Aínda que non tivo problemas coa alimentación dos seus cervos e outros animais que cría como gansos, vacas e galiñas; non ten a certeza de que sexa o mellor alimento a nivel nutricional.
Tres zoocriadeiros do refuxio están a ser estudados con especies como a tartaruga ñoca (Trachemys scripta scripta) con fins de repoboación e comercialización, a guardatinaja (Cuniculus Paca) e o cervo cola branca (Odocoileus Virginianus) para perpetuar a especie, dixo Óscar Bermúdez, técnico de seguimento de Amigos de la Tierra.
Cos datos recompilados xerarán un catálogo das fontes alimenticias que utilizan, que brindará información sobre que variedade de alimento poden dar e con cal a poden complementar, para garantir todos os requirimentos nutricionais e obter un desenvolvemento óptimo da especie.
Caracterizarán as fontes de alimento
Alioshka Blandón Guerrero, é unha das docentes da UNA que está a liderar o proceso de consulta, no que queren saber “canto tempo levan traballando coas especies, área delimitada para o zoocriadeiro, os alimentos que utilizan, xa sexa froita, sementes ou follas e en que etapa de crecemento están a fornecelos”.
O estudo inclúe o análises dos alimentos que emprgan, “levámonos mostras de alimentos para facerlles análises e ver se cumpren ou non cos requirimentos nutricionais, pois é posible que estean a dar alimento que non achega nada á dieta”.
Durante as primeiras entrevistas déronse conta que as familias “dan o alimento, pero non saben se iso que eles están a dar ten os requirimentos que a especie precisa”.
Mellor alimentación, mellor manexo
Na reprodución das especies en cativerio, non só se debe considerar a alimentación, tamén o manexo que se lle dá e a infraestrutura, pois diso depende o éxito para que se desenvolvan e logo sexan liberados.
“Non é só darlle o alimento, senón saber a ración que necesitan. É preciso saber que cantidade de alimento dar segundo a súa etapa de crecemento, xa sexa cría, desenvolvemento ou engorde”, dixo Juan Carlos López, outro dos docentes investigadores.
“Unha vez que tes o control adecuado da alimentación, o manexo vai mellorar significativamente. Haberá maior control e poderase facer vixilancia, levar un rexistro sobre o peso, crecemento, talla ou cantidade de alimento que dan”, explicou López.
Os requirimentos nutricionais en cada unha das etapas de crecemento, cría, desenvolvemento ou reprodución, non son os mesmos. Ás veces requiren diferentes contidos de proteína. O catálogo terá o detalle dos requirimentos nutricionais que necesitan cada unha das especies e será de fácil manexo para as familias.
